Phòng, chống bệnh Thủy đậu

Do có một số học sinh mắc bệnh thủy đậu nên ngày 18 tháng 04 năm 2021 trường PT DTNT THCS&THPT Tân Lạc đã tiến hành phun khử khuẩn phòng chống bệnh thủy đậu tại các khu vực trong nhà trưởng.

Để bệnh thủy đậu không lây lan trong nhà trường. Trường PT DTNT THCS&THPT Tân Lạc có khuyến cáo về phòng, chống bệnh Thủy đậu như sau:

Bệnh Thủy đậu là một bệnh cấp tính do nhiễm vi rút Varicella Zoter (gây ra bệnh Thủy đậu ở trẻ em và bệnh Zona ở người lớn). Vi rút có khả năng sống được vài ngày trong vẩy Thủy đậu khi bong ra tồn tại trong không khí. Bệnh rất dễ lây lan, lây truyền từ người sang người qua đường hô hấp thông qua tiếp xúc trực tiếp, qua dịch tiết mũi họng, dịch từ nốt phỏng Thủy đậu.

     

     Bệnh Thủy đậu là bệnh lành tính, không có triệu chứng nặng nề ngoài những mụn nước nhưng rất dễ gây nhiễm trùng da nơi mọc mụn nước, có thể dẫn đến nhiễm trùng huyết, viêm não tuy ít xảy ra. Phụ nữ mang thai mắc bệnh Thủy đậu sẽ rất nguy hiểm cho thai nhi, có thể gây sảy thai hoặc để lại dị tật cho thai nhi. Bệnh xảy ra ở mọi lứa tuổi, thường gặp vào mùa đông xuân.

     Để chủ động phòng tránh bệnh Thủy đậu, Cục Y tế dự phòng, Bộ Y tế khuyến cáo người dân thực hiện một số biện pháp sau:

1. Hạn chế tiếp xúc với người bị bệnh để phòng tránh lây lan.

2. Những trường hợp mắc bệnh Thuỷ đậu cần được nghỉ học hoặc nghỉ làm việc từ 7 đến 10 ngày từ khi bắt đầu phát hiện bệnh để tránh lây lan cho những người xung quanh.

3. Thường xuyên rửa tay bằng xà phòng, sử dụng các đồ dùng sinh hoạt riêng, vệ sinh mũi họng hàng ngày bằng nước muối sinh lý.

4. Thường xuyên vệ sinh nhà cửa, trường học, vật dụng sinh hoạt bằng các chất sát khuẩn thông thường.

5. Tiêm vắc xin phòng bệnh Thủy đậu cho trẻ em từ 12 tháng tuổi.

- Tiêm chủng ngừa vắc xin Thủy đậu: là biện pháp phòng tránh Thủy đậu hiệu quả và lâu dài nhất. Với trẻ em việc tiêm ngừa vắc xin Thủy đậu càng quan trọng. Nếu gia đình có trẻ nhỏ hãy đưa trẻ tới cơ sở y tế để tiêm theo đúng liều lượng quy định.

- Trẻ 1-12 tuổi cần được tiêm một liều vắc xin để ngừa Thủy đậu. Từ 13 tuổi trở lên, mỗi người cần được tiêm hai liều, cách nhau ít nhất 6 tuần để hiệu quả phòng bệnh tốt nhất. Phụ nữ có kế hoạch sinh con nên tiêm vắc xin ngừa Thủy đậu trước khi mang thai 3 tháng.

- Để đăng ký tiêm vắc xin thủy đậu hoặc tư vấn về lịch tiêm chủng, Bố Mẹ có thể liên hệ tổng đài 028.7300.6595, qua fanpage Trung tâm tiêm chủng Trẻ em và Người lớn – VNVC hoặc đến trực tiếp Hệ thống trung tâm tiêm chủng trên toàn hệ thống.

Triệu chứng, dấu hiệu nhận biết bệnh thủy đậu

Nghiên cứu dịch tễ cho thấy, thủy đậu thường phát triển mạnh vào mùa đông và đầu xuân. Thời gian ủ bệnh thường từ 2 đến 3 tuần, thông thường là 14 -16 ngày.

Sau ủ bệnh, bệnh bắt đầu tiến vào giai đoạn khởi phát với những biểu hiện của thủy đậu thường gặp như: Sốt, đau đầu, đau cơ, phát ban… Trong một số trường hợp, nhất là ở trẻ em không có dấu hiệu bị thủy đậu rõ ràng.

Ở giai đoạn toàn phát, triệu chứng của bệnh thủy đậu thường là sốt cao, đau đầu, chán ăn, mệt mỏi, buồn nôn, đau cơ. Những mụn nước với đường kính 1 – 3 mm xuất hiện toàn thân thậm chí xuất hiện cả trong niêm mạc miệng, gây ngứa rát, khó chịu cho người bệnh. Trong những trường hợp nặng, mụn nước sẽ to hơn. Khi nhiễm trùng, mụn nước sẽ có màu đục do chứa mủ.

Nếu không có biến chứng, giai đoạn hồi phục bệnh Thủy đậu thường sau 7 – 10 ngày phát bệnh. Khi đó, các vết mụn nước sẽ khô dần, bong vảy, thâm da nơi nổi mụn nước. Trong giai đoạn này, việc vệ sinh cơ thể cần đặc biệt chú trọng, tránh để nhiễm trùng vết thương dẫn đến sẹo. Người bệnh có thể sử dụng kết hợp các thuốc trị sẹo và trị thâm theo chỉ định của bác sĩ.

Cách điều trị bệnh thủy đậu

Hiện nay, bệnh thủy đậu chưa có thuốc đặc trị mà chỉ có các loại thuốc và phương pháp hỗ trợ điều trị. Trong trường hợp bệnh lành tính, người bệnh có thể điều trị thủy đậu tại nhà theo chỉ định của bác sĩ. Trong trường hợp bệnh biến chứng, người bệnh thủy đậu nên điều trị nội trú tại bệnh viện.

Cách chăm sóc người bệnh thủy đậu tại nhà

Trong thời gian chăm sóc tại nhà, người bệnh nên chủ động cách ly để tránh lây truyền bệnh sang người thân. Người bệnh thủy đậu nên lựa chọn những bộ trang phục rộng rãi, thoáng mát, dễ thấm hút mồ hôi để tránh cọ sát làm vỡ những vết mụn nước khiến dịch lây lan ra những vùng da xung quanh.

Bên cạnh đó, bệnh nhân tuyệt đối không nên gãi các nốt mụn nước vì có thể gây sẹo vĩnh viễn, chú ý giữ vệ sinh cơ thể bằng cách sử dụng nước ấm để tắm rửa nhẹ nhàng không nên dùng nước lạnh hoặc nước quá nóng, sử dụng thêm dung dịch sát khuẩn cho các nốt mụn nước thủy đậu.

Khi người bệnh gặp những biến chứng nguy hiểm như khó thở, tím tái, co giật, hôn mê,… người thân cần ngay lập tức đưa họ đến bệnh viện để các bác sĩ tiến hành chẩn đoán và điều trị kịp thời.

Điều trị bệnh thủy đậu bằng thuốc

Để điều trị bệnh thủy đậu bằng thuốc cần phải có sự chỉ định của bác sĩ. Các loại thuốc bôi chống bội nhiễm của bệnh thủy đậu có thể kể đến như: mỡ kháng sinh (trong đó có mỡ Bactroban, Fucidin), thuốc bôi chống virus acyclovir. Ngoài thuốc bôi ngoài da, còn có thuốc uống Acyclovir giúp làm giảm mức độ nặng của bệnh và các ca nhiễm thứ phát. Để điều trị triệu chứng ngứa, các bác sĩ còn có thể cho người bệnh uống kháng Histamin tổng hợp, kháng sinh chống bội nhiễm vi khuẩn Erythromycin, Cephalexin… Điều trị hạ nhiệt bằng paracetamol; tránh dùng aspirin vì nó có thể gây ra hội chứng Reye.

Trong các trường hợp nặng, người bệnh cần chú ý cân bằng nước và chất điện giải, tuyệt đối tránh sử dụng Corticoid. Ngoài ra, để điều trị các nốt thủy đậu lan tràn ở các ca nặng, viêm phổi thủy đậu, viêm não thủy đậu và thủy đậu ở người thiếu hụt miễn dịch, các bác sĩ có thể dùng Acyclovir đường tĩnh mạch hoặc Vidarabine.

Dấu hiệu khỏi bệnh thủy đậu

Sau một thời gian bị thủy đậu, các nốt thủy đậu sẽ vỡ ra, khô lại rồi đóng vảy. Chu kỳ này sẽ lặp đi lặp lại ở người bệnh trong khoảng thời gian 5 – 7 ngày thì ngừng hẳn, không xuất hiện thêm các nốt thủy đậu mới.

Dấu hiệu khỏi bệnh thủy đậu rõ ràng nhất mà bạn có thể thấy được là các mụn mủ se lại thành các nốt đen, khô đặc. Trong quá trình da hồi phục và tái tạo để hình thành da non sẽ gây ra cảm giác ngứa cho người bệnh. Người bị thủy đậu dần hồi phục không còn đau rát, phát sốt hay nóng lạnh thất thường nữa.

Bị thủy đậu có khả năng bị lại không?

Bệnh thủy đậu có tính miễn nhiễm rất cao. Điều này đồng nghĩa với nếu đã bị thủy đậu thì người bệnh đã có miễn dịch suốt đời. Nguyên nhân là bởi vì hệ miễn dịch của cơ thể tạo ra được lượng kháng thể tự nhiên, đầy đủ và tồn tại rất bền vững sau thời gian chiến đấu với virus gây bệnh.

Mặc dù vậy, nhiều nghiên cứu đã chỉ ra, có khoảng 1/10 người đã từng bị thủy đậu trước đây có nguy cơ mắc bệnh Zona, hay còn gọi là bệnh giời leo do sự suy giảm tự nhiên hệ miễn dịch.

Hướng dẫn chăm sóc người bị bệnh thủy đậu

Rất nhiều trường hợp bệnh nhi mắc bệnh thủy đậu bị biến chứng nặng là do gia đình tự ý điều trị theo cách truyền thống. Việc kiêng tắm, kiêng ăn khi bị thủy đậu là quan niệm sai lầm, thậm chí có thể gây nguy hiểm cho người bệnh. Các nốt mụn nước rất ngứa, có thể sẽ gây nhiễm trùng da, nhiễm trùng máu nếu không được vệ sinh đúng cách.

Một trong những nguyên tắc quan trọng khi điều trị thủy đậu là tránh nhiễm trùng. Đó là lý do tại sao không nên kiêng tắm, kiêng vệ sinh cơ thể. Người bệnh có thể tắm nhanh và nên sử dụng xà phòng trung tính, nước ấm khi tắm, tắm nơi kín gió, không có gió lùa.

Bên cạnh đó, người bệnh cần bổ sung chế độ dinh dưỡng hợp lý, vệ sinh răng miệng sạch sẽ. Để hạn chế sẹo khi thủy đậu, trong thời gian nhiễm bệnh, người bệnh nên rửa tay và cắt ngắn móng tay để tránh trường hợp ngứa ngáy, gãi vỡ các nốt dịch. Khi nốt thủy đậu vỡ ra, người bệnh nên bôi thuốc xanh methylen để làm se nốt mụn thủy đậu, không được bôi tetracyclin, penicillin hay thuốc đỏ.

Với người bệnh, nên cách ly từ 7 – 10 ngày kể từ khi phát bệnh. Những bệnh nhi có tiếp xúc với người bị thủy đậu cần cách ly 11 – 21 ngày kể từ ngày tiếp xúc. Người lớn mắc bệnh không được đi làm, tránh tiếp xúc với những người khác.

Người bệnh thủy đậu nên ăn gì và kiêng gì?

Chế độ dinh dưỡng cũng là một phần rất quan trọng trong quá trình điều trị bệnh thủy đậu. Chế độ dinh dưỡng hợp lý sẽ giúp người bệnh tăng cường hệ miễn dịch, mau hồi phục, ngược lại có thể gây nên những ảnh hưởng xấu đến tình trạng bệnh thủy đậu.

Các loại thực phẩm nên ăn

Người bệnh thủy đậu nên bổ sung nhiều rau xanh và các loại trái cây giàu vitamin trong thực đơn hàng ngày. Đặc biệt, các loại rau củ như cà rốt, dưa chuột, bông cải có chứa nhiều vitamin A, C bioflavonoid nên được chú trọng. Bên cạnh đó, những loại thực phẩm giàu kẽm giúp tăng cường hệ miễn dịch cũng như cải thiện sự ngon miệng cho bệnh nhân thủy đậu như ngũ cốc, đậu, măng tây, súp nấm,… Bạn cũng đừng quên bổ sung những loại thực phẩm giàu canxi và magiê như đậu, bánh mì nguyên hạt và ngũ cốc nguyên hạt; bổ sung các loại nước ép trái cây và uống đủ nước mỗi ngày.

Các loại thực phẩm nên kiêng ăn

Các loại thực phẩm nhiều dầu mỡ, cay nóng như ớt, gừng, tiêu, mù tạt, tỏi, nhục quế… có thể gây nhiệt miệng hoặc đau họng. Ngoài ra các món ăn mặn, chứa nhiều muối còn có thể gây kích ứng phát ban, tạo nốt phồng rộp, khiến tình trạng bệnh thủy đậu tồi tệ hơn. Các loại thực phẩm chứa nhiều chất béo bão hòa như thịt, sản phẩm từ sữa có thể gây sưng viêm và khiến mụn đỏ xuất hiện lâu hơn.

Người bệnh cũng cần kiêng ăn hải sản vì có chứa nhiều Histamin gây dị ứng, ngứa.

Những loại thực phẩm giàu axit như trà, cà phê, socola có thể làm tổn thương những vùng da nổi mụn nước.

Đồ nếp như xôi, bánh chưng… có thể làm sưng tấy và mưng mủ nốt thủy đậu. một số thực phẩm giàu chất béo chuyển hóa như ngũ cốc, bánh mì, bánh quy giòn, khoai tây chiên, bơ thực vật…sẽ gây khó khăn cho tình trạng hấp thụ của cơ thể, làm tăng các vết lở, loét của người bị thủy đậu.

Các loại hạt, nho khô, hoa quả khô có chứa hàm lượng arginine cao cũng cần được chú ý. Vì arginine sẽ hình thành amino acid nuôi dưỡng virus gây bệnh, khiến bệnh thủy đậu dai dẳng, khó điều trị hơn.

Nhục quế là thực phẩm kỵ nhất vì nhục quế có tính đại nhiệt, thuần dương, tác dụng ôn nhiệt trợ hỏa, quá khô táo, làm tổn hại âm chất, rất nguy hiểm cho bệnh nhân thủy đậu.

Một số hình ảnh khác về hoạt động phun khử khuẩn ngày 18 - 04 - 2021.